نظم جدید منطقه‌ای

جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران شاید هنوز به پایان نرسیده باشد، اما تا همین‌جا هم تغییرات بزرگی را در نظم ژئوپلیتیک جهان نشان داده است.

در گذشته، آمریکا و متحدان غربی‌اش در عملیات‌های «تغییر رژیم»، به راحتی وارد کشورهایی مثل افغانستان و عراق می‌شدند، آنها را بمباران سنگین می‌کردند و ویرانه‌ای بر جای می‌گذاشتند. اما جمهوری اسلامی نشان داده که «لقمه راحتی» برای آنها نیست.

با وجود اینکه آمریکا و اسرائیل خسارات جانی و مالی فراوانی وارد کرده و در کنار رهبر بسیاری از سیاستمداران، سرداران و فرماندهان ارشد ایرانی را به شهادت رسانده‌اند، اما جمهوری اسلامی سقوط نکرده است.

برعکس، علیرغم شکاف‌های داخلی که پیش از جنگ وجود داشت، حتی بسیاری از ایرانیانی که منتقد حکومت بودند، در برابر تجاوز خارجی، دور پرچم کشورشان متحد شدند.

همان‌طور که رضا امیری مقدم؛ سفیر ایران در پاکستان اخیراً در اسلام‌آباد اشاره کرد، پس از پایان این جنگ باید منتظر تغییرات منطقه‌ای بیشتری باشیم.

وی به کاهش نقش آمریکا و اسرائیل در منطقه اشاره کرد و گفت که کشورهایی مثل ایران، پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه همکاری‌های خود را عمیق‌تر خواهند کرد.

در واقع این جنگ محدودیت قدرت آمریکا را به رخ کشید و نشان داد که این امپراتوری در حال افول است. حاکمان آمریکا باید به این واقعیت فکر کنند که ماجراجویی‌های نظامی آنها فایده‌ای برایشان نداشته و اکنون در باتلاقی که خودشان ساخته‌اند، در برابر دشمنی که از نظر تجهیزات ضعیف‌تر است، گیر افتاده‌اند.

کشورهای عربی هم باید با این واقعیت تلخ روبرو شوند: چتر امنیتی چند میلیارد دلاری آمریکا نتوانست آنها را در برابر موشک‌های ایرانی محافظت کند.

حقیقت این است که آمریکا در خاورمیانه تنها یک تعهد امنیتی واقعی دارد و آن هم اسرائیل است. بقیه اتحادهای آمریکا صرفاً معامله‌ای و مصرف‌شدنی هستند. با این حال، برخی کشورهای خلیج فارس همچنان بر روی اسب بازنده شرط‌بندی کرده و به دنبال تعمیق روابط با آمریکا و اسرائیل هستند.

به نظر می‌رسد دوران «حامیان امپریالیست خارجی» به پایان رسیده است. کشورهای مستقل باید خودشان تصمیم بگیرند و یک ساختار امنیتی مشترک و سودمند ایجاد کنند.

در این راستا، ایران، کشورهای خلیج فارس، ترکیه و سایر ملل مسلمان از جمله پاکستان، باید برای مدیریت امور خود و حل اختلافات داخلی به صورت دوستانه، در کنار هم قرار گیرند.

پاکستان در تلاش برای نشاندن آمریکا و ایران بر سر میز صلح، نقش تحسین‌برانگیزی ایفا کرده است. همچنین عربستان و ایران در طول جنگ، کانال‌های ارتباطی خود را حفظ کرده‌اند. این روندها باید ادامه یابد.

تکیه به بیگانگان برای امنیت، ایده اشتباهی است. علاوه بر این، اجازه دادن به اسرائیل برای نفوذ در منطقه، فاجعه بار است؛ چرا که این رژیم بر پایه سیاست «تفرقه بینداز و حکومت کن» بنا شده و به دنبال بلعیدن زمین‌های بیشتر از مسلمانان و اعراب است. نباید اجازه داد اسرائیل آشوب بیشتری در منطقه ایجاد کند.